czwartek, 4 grudnia 2014

Wielka Polska Katolicka

Dziś przypada 88 rocznica powstania Obozu Wielkiej Polski organizacji politycznej Obozu Narodowego założonej przez jednego z twórców Odrodzonej Polski – Romana Dmowskiego. 

Obóz Wielkiej Polski został powołany 4 grudnia 1926 r. w Poznaniu z inicjatywy członków stronnictw prawicowych. Powołanie obozu było reakcją na majowy zamach Józefa Piłsudskiego. Na czele OWP stała Wielka Rada (19 osób). Kraj został podzielony na dzielnice, województwa i powiaty z mianowanymi oboźnymi. Powstanie OWP miało na celu zjednoczenie prawicowych przeciwników sanacji i oddziaływanie na społeczeństwo w duchu idei narodowej. Program Obozu Wielkiej Polski wyraźnie odróżniał się od dotychczasowej myśli narodowej. Sformułowano go w serii wskazań programowych, a także w szeroko dyskutowanej publicystyce. Przede wszystkim, OWP odnosił się jednoznacznie nieprzychylnie wobec liberalnej demokracji. Miał on jednocześnie opierać się na zasadzie solidaryzmu narodowego, wyprowadzanego ze stwierdzenia Dmowskiego, który stwierdzał iż zbankrutowała zasada praw jednostki, tak pojęta, jak ją pojęła rewolucja francuska. Oznaczało to wyraźne osłabienie znaczenia jednostki w ideologii polskiego nacjonalizmu. Nigdy wcześniej polski polityczny nacjonalizm nie sformułował w tak jasny i dobitny sposób więzi pomiędzy nim a katolicyzmem. W 1927 r. Dmowski, przedstawił w swojej broszurze „Kościół, naród i państwo” myśl, która w bardzo poważny sposób zaważyła na życiu politycznym naszego kraju. Pisał:
"Katolicyzm nie jest dodatkiem do polskości, zabarwieniem jej na pewien sposób, ale tkwi w jej istocie, w znacznej mierze stanowi jej istotę. Usiłowanie oddzielenia u nas katolicyzmu od polskości, oderwania narodu od religii i od Kościoła, jest niszczeniem samej istoty narodu"
W dniu 4 stycznia 1929 roku, w lokalu Domu Polskiego w Bielsku odbyło się zebranie Młodych Obozu Wielkiej Polski, na który przybyło kilkudziesięciu delegatów w celu zorganizowania Wydziału okręgowego bielsko-bialskiego. Na zebraniu tym wyłoniono Okręgowy Wydział Młodych, do którego weszli : kierownik red.Edward Zajączek, referent organizacji i zastępca kierownika Witold Łegowski, referent propagandy Władysław Wiecek, sekretarzem Franciszek Niemczyk, skarbnik Hanna Kłosińska oraz Zofia Żarnowska i Ernest Ferens.W styczniu 1930 r. do Ruchu Młodych OWP należało około 35 000 osób {członków i kandydatów}. Dość dużą grupę stanowiły kobiety – 1016 członkiń. Świadczy to o wzroście popularności RM OWP wśród młodzieży i dużej dynamice ruchu. Na początku lat trzydziestych OWP przekształciła się w największą organizację polityczną w kraju. W maju 1932 r. OWP liczyła około 120 000 członków. Sanacja nie mogąc zahamować rozwoju OWP, sięgnęła po środek ostateczny, jakim było rozwiązanie organizacji. Obawiano się zakazać działalności OWP w całym kraju jednocześnie i dlatego uczyniono to stopniowo ze względu na możliwość gwałtownych wystąpień i rozruchów. Władze sanacyjne poszły za ciosem i 25 marca 1933 r. rozwiązano OWP w Krakowie i woj. Śląskim, a 28 marca nastąpiło rozwiązanie organizacji w całym kraju. W tej sytuacji Komitet Polityczny SN powziął uchwałę, że wszystkie placówki rozwiązanego OWP należy włączyć do Stronnictwa w ramach Sekcji Młodych. Młodzi członkowie rozwiązanego Obozu Wielkiej Polski zasilili Stronnictwo Narodowe, w którym stworzono Sekcję Młodych.