sobota, 28 grudnia 2013

Browar w Bielsku-Białej

 Tradycje piwowarskie w mieście sięgają 1521 roku, kiedy to książę cieszyński Kazimierz II ofiarował bielszczanom browar oraz nadał im przywilej warzenia oraz wyszynku piwa, choć już wcześniej warzyli piwo na własny użytek. Najstarszą wzmiankę o bielskim browarze i uprawie chmielu znajdujemy w opisie zamku, który został zawarty w urbarzu państwa bielskiego z 1571 roku. W 1715 roku istniały browary w Białej i Lipniku. Do 1865 roku w Bielsku i w Białej miały istnieć 4 browary. Browary w Białej zaprzestały swej działalności ok. 1870 roku, gdy utraciły prawo do wyszynku piwa w karczmach i nie wytrzymały konkurencji innych browarów. Wkrótce pozostał tylko jeden browar bielski.

Browar Bielsko (Od 1893 roku Bielitz-Bialaer Brauerei AG) został założony w 1875 r. przez fabrykanta urządzeń zgrzebnych Adolfa Mänhardta i piwowara Ferdynanda Wilhelma Mähnela. Warzył i sprzedawał wówczas ponad 18 tys. hektolitrów piwa rocznie. Przewagę stanowiły piwa beczkowe, lecz znane i cenione były butelkowe specjały jak: Kaiser Bier (Cesarskie) czy znakomite Lager Bier Dunkel. W tamtych czasach browar był większy terytorialnie niż obecnie i swymi granicami sięgał poniżej dzisiejszego pawilonu handlowego "Relax", do rezydencji jednego z właścicieli browaru do dzisiejszego domu na Browarnej nr 17. Na terenie browaru znajdowała się także wytwórnia znakomitych likierów, która stanowiła odrębną produkcję. W 1893 roku browar przejęła spółka akcyjna, a dyrektorem został P. Lahbenberger. Miasto było zainteresowane rozwojem browaru, bo przez wiele lat było  udziałowcem spółki, podobnie jak bielscy restauratorzy. W 1937 roku dyrektorem browaru został Kurt Wilde, a w 1939 roku Hans Windisch. Bielskie piwo z sukcesami konkurowało z piwem tyskim, żywieckim czy okocimskim. W czasie okupacji browar produkował piwo na potrzeby restauracji i wojsk niemieckich (Marzen Bier, Bielitzer Bier).


Po wojnie zniszczony i rozszabrowany Browar Bielsko z trudem obronił się przed likwidacją. Były głosy ówczesnej Rady Miejskiej postulujące jego likwidację. Tylko dzięki ofiarnym pracownikom, zapalonym piwowarom browar uniknął likwidacji. Do pionierów powojennych czasów w browarze należeli jego dyrektorzy i kierownicy: Emil Luboszecki, Franciszek Cierniak, Józef Smela w 1945r. z wieloma dzisiaj bezimiennymi piwowarami, tylko dzięki ich pasji, pracy i wielkim sercu uruchomiono produkcję. Zakład upaństwowiono tworząc Bielskie Zakłady Piwowarsko - Słodownicze wraz z browarem w Cieszynie, a w 1956 r. połączono je z Zakładami Piwowarskimi w Żywcu. Do najbardziej znanych, ale tylko na lokalnym rynku, piw produkowanych po wojnie należały: Bielskie, Beskidzkie, Jubileuszowe. W ostatnich latach istnienia browaru produkowano tu piwa żywieckie: Pilsko Pils, Euro Specjal i Brackie. Później zmieniały się ustroje, zmieniali się właściciele, ale bielski browar cały czas działał. Aż do 1996 roku, kiedy to zarząd spółki  Żywieckie Zakłady Piwowarskie zdecydował o likwidacji browaru po 121 latach produkcji. Jako powód podano nieopłacalność produkcji i zły stan techniczny browaru.  Dziś po Bielskim browarze nie ma już niestety żadnego śladu.


1 komentarz:

  1. ... Dziś po Bielskim browarze nie ma już niestety żadnego śladu... jak i po całym przemyśle włókienniczym... oto efekty reform styropianowych patriotów...

    OdpowiedzUsuń